Hagsjá

Atvinnuleysi minna en áætlað var – en á þó eftir að aukast

Samkvæmt tölum Vinnumálastofnunar var skráð atvinnuleysi í júní 9,5% af áætluðum fjölda fólks á vinnumarkaði og hafði minnkað úr 13% frá því í maí. Staða atvinnumála er enn verst á Suðurnesjum. Atvinnuleysi lækkaði reyndar úr 19,6% í maí í 15,9% nú í júní. Almennt atvinnuleysi jókst áfram á Suðurnesjum, fór í 13,2% í júní úr 12,2% í maí. Atvinnuleysi heldur áfram að vera næst mest á höfuðborgarsvæðinu, minnkaði úr 13,5% í maí niður í 9,9% í júní.

16. júlí 2020  |  Hagfræðideild

Samantekt

Samkvæmt tölum Vinnumálastofnunar var skráð atvinnuleysi í júní 9,5% af áætluðum fjölda fólks á vinnumarkaði og hafði minnkað úr 13% frá því í maí. Um 23 þús. manns voru á atvinnuleysisskrá, þar af um 16.200 atvinnulausir og um 6.700 í minnkuðu starfshlutfalli.

Minnkun atvinnuleysis sem tengist hlutabótaleið er meginástæða breytingarinnar, en það lækkaði úr 5,6% í 2,1% milli mánaða. Almenna atvinnuleysið var hins vegar svipað, 7,4% í maí og 7,5% í júní.

Atvinnuleysið hefur þróast með álíka hætti og spáð var í vor þegar óvissan var sem mest. T.d. spáði Hagfræðideild að atvinnuleysið yrði 9,5% í júní eins og raunin varð. Við spáðum 13% hámarki atvinnuleysis í ágúst og september, en samkvæmt nýjustu spá Vinnumálastofnunar mun það verða rúmlega 9% í ágúst sem er mun minna en við reiknuðum með.

Atvinnuleysi tengt hlutabótaleið hefur lækkað hraðar en reiknað var með og var komið niður í 2,1% í júní, samanborið við 5,6% í maí og 10,3% í apríl. Töluverðar breytingar voru gerðar á fyrirkomulagi atvinnuleysisbóta eftir að veirufaraldurinn hófst. Fyrst gafst möguleiki á hlutabótum sem varð til þess að ásókn í það kerfi varð verulega meiri en reiknað var með. Seinna gáfu stjórnvöld fyrirtækjum möguleika á greiðslu hluta launa í uppsagnarfresti og fór þá atvinnulausum í hlutabótaleið að fækka verulega.

Eins og áður segir mun almennt atvinnuleysi trúlega aukast nokkuð fram í september enda mikið af hópuppsögnum að koma til framkvæmda síðsumars, einkum í ágúst. Líklegt er að almennt atvinnuleysi fari yfir 8% í ágúst, en atvinnuleysi tengt hlutabótaleiðinni verði þá hverfandi, enda mun sú leið renna sitt skeið á enda í lok ágúst.

Þrjár tilkynningar um hópuppsagnir bárust í júní sem er mun minna en á síðustu mánuðum. Alls hefur um 7.400 manns verið sagt upp störfum í hópuppsögnum síðustu mánuði hjá um 110 fyrirtækjum. Flestar hópuppsagnir hafa komið úr ferðaþjónustu.




Staða atvinnumála er enn verst á Suðurnesjum. Atvinnuleysi lækkaði reyndar úr 19,6% í maí í 15,9% nú í júní. Almennt atvinnuleysi jókst áfram á Suðurnesjum, fór í 13,2% í júní úr 12,2% í maí. Atvinnuleysi heldur áfram að vera næst mest á höfuðborgarsvæðinu, minnkaði úr 13,5% í maí niður í 9,9% í júní. Suðurland er í þriðja sæti með 8,7% atvinnuleysi og því næst Norðurland eystra með 6,6%. Atvinnuleysi er áfram minnst á Norðurlandi vestra, 4,3% í júní.

Alls voru 8.487 erlendir ríkisborgarar á atvinnuleysisskrá í lok júní, 6.656 í almenna bótakerfinu og 1.831 að auki í minnkuðu starfshlutfalli. Hlutfall erlendra ríkisborgara af almennu atvinnuleysi lækkaði töluvert þegar atvinnuleysi fór almennt að aukast. Sú staða hefur breyst og nú í júní var það komið upp í 41% líkt og var í desember og fram í febrúar. Áætlað er að atvinnuleysi erlendra ríkisborgara hafi verið um 21,5% í júní, um 18,5% í almenna kerfinu og um 3,0% í minnkuðu starfshlutfalli.

Atvinnuleysi á eftir að verða mikið það sem eftir er ársins. Í ágúst og september mun fjöldi fólks sem enn fær laun á uppsagnarfresti bætast við fjölda atvinnulausra.

Þróunin á næstu vikum og mánuðum, sérstaklega í ferðaþjónustu, mun gefa nokkuð góðar vísbendingar um hvernig atvinnustigið mun þróast áfram. Ferðaþjónstan virðist hafa farið ágætlega af stað og fleiri ferðamenn farnir að koma til landsins. Spurningin er hvort erlendir ferðamenn ná að halda eftirspurn í greininni uppi eftir að sumarleyfum Íslendinga lýkur. Ekki er ólíklegt er að tímarnir verði áfram erfiðir.

Lesa Hagsjána í heild

Hagsjá: Atvinnuleysi minna en áætlað var – en á þó eftir að aukast (PDF)

Póstlistar

Þú getur fengið reglulegar tilkynningar um nýtt útgáfuefni Landsbankans með því að skrá þig á póstlista. Bankinn gefur út fjölbreytt efni um fjármál, efnahagsmál, eignastýringu og ýmislegt fleira.

Skráðu þig á póstlista

Fyrirvari

Innihald og form þeirra greininga sem birtast hér er unnið af starfsmönnum Hagfræðideildar Landsbankans hf. og byggist á aðgengilegum opinberum upplýsingum á þeim tíma sem þær voru unnar. Mat á þeim upplýsingum endurspeglar skoðanir starfsmanna Hagfræðideildar Landsbankans á þeim degi þegar þær voru dagsettar, en þær geta breyst án fyrirvara.

No filter applied

Tengdar greinar